Roman Kovtun kwam in 2022 met zijn vrouw en twee kinderen vanuit Oekraïne naar België, op de vlucht voor de oorlog. In zijn thuisland had hij een eigen bouwbedrijf, maar eenmaal hier moest hij helemaal opnieuw beginnen. Vandaag woont het gezin in Wezembeek-Oppem, waar ze langzaam maar zeker hun weg vinden naar een nieuw leven.
In Oekraïne was Roman ondernemer in de bouwsector. Jarenlang werkte hij eerst als arbeider, daarna als teamverantwoordelijke en uiteindelijk als zaakvoerder. Toen de oorlog zijn leven op zijn kop zette, vertrok hij met zijn gezin eerst naar Polen. Via zijn schoonvader, die al in België verbleef, kwam het gezin uiteindelijk in april 2022 in ons land terecht. De keuze om Oekraïne te verlaten was niet gemakkelijk, maar wel onvermijdelijk: ‘Na drie dagen met Russische soldaten in de buurt, wist ik genoeg en besloot ik om met mijn gezin weg te gaan.’
Opnieuw beginnen
Eens in België werd duidelijk dat Roman van nul moest herbeginnen. ‘Ik sprak enkel Oekraïens en Russisch. En plots moest ik me niet alleen in een nieuwe taal, maar ook in een totaal andere samenleving proberen te redden.’ Roman bleef echter niet bij de pakken zitten en besloot om meteen twee talen tegelijk te studeren. Overdag volgde hij opleidingen, ’s avonds werkte hij verder aan zijn Nederlands, zijn Engels en zijn IT-kennis. Ook in het weekend liet hij het studeren niet los. ‘De taal was het moeilijkste’, zegt hij. ‘Technische kennis kan je gericht leren, taal vraagt veel meer tijd en herhaling.’
Voor zijn integratie bleek vooral taal de sleutel. Zonder voldoende Nederlands of Engels merkte Roman al snel hoe moeilijk het is om contacten te leggen, administratieve zaken te regelen of werk te vinden. Hij kon in die beginperiode sterk rekenen op zijn vrouw, die meer Engels sprak en veel van de communicatie op zich nam. Ook mensen uit zijn omgeving hielpen hem op weg. ‘De eerste maanden vingen Benoît-Xavier Broze en zijn echtgenote ons op in hun huis. Ze hielpen ons met heel wat praktische zaken. Daar zijn we hen heel dankbaar voor.’
‘Ergens anders gaan wonen en een nieuwe taal leren leek onmogelijk. Ik heb het onmogelijke gedaan’
Rustiger dan thuis
Wat Roman meteen opviel in België, was de rust. ‘Vlamingen en Brusselaars zijn veel kalmer en geduldiger dan Oekraïners. Wezembeek-Oppem vind ik rustig en aangenaam om te wonen. Wat me opvalt, is dat in de parken hier de natuurbeleving vooral centraal staat. In Oekraïne zijn parken levendige ontmoetingsplekken met tal van activiteiten, winkels en cafés.’
In tegenstelling tot Oekraïne, spelen kinderen hier ook minder in de parken en op de pleinen, maar vooral in hun eigen tuin. ‘Vooral voor onze kinderen was dat een grote aanpassing. Daarom is het pleintje met de pingpongtafel bij ons in de buurt een van mijn favoriete plekken in de gemeente. Daar ontmoeten mensen elkaar nog.’
Onzekere toekomst
Over de toekomst denkt Roman voorzichtig na. Hij is vastberaden om werk te vinden, maar zijn verblijfsvergunning en die van zijn gezin is telkens maar één jaar geldig. Dat maakt het moeilijk om zich helemaal zeker te voelen over de toekomst. ‘Ik moet altijd rekening houden met de mogelijkheid dat we hier volgend jaar misschien niet meer mogen blijven. Daarom heb ik bewust voor een IT-opleiding gekozen. Die sector geeft me meer flexibiliteit, omdat ik mijn kennis en werk in principe overal kan meenemen. Maar het liefst van al zou ik hier een job vinden en hier blijven om ons leven verder op te bouwen. Wij wonen hier graag.’
Een terugkeer naar Oekraïne sluit Roman niet volledig uit, maar dat is niet zijn eerste keuze. ‘België is voor mij het beste land ter wereld. Ik zou hier graag blijven wonen. De kinderen hebben hier intussen ook veel vrienden en het zou goed zijn als ze hier hun studies kunnen verderzetten. Maar als het niet anders kan, dan moeten we verder. Toen ik nog in Oekraïne woonde, dacht ik nooit dat ik ergens anders zou gaan wonen, een nieuwe taal zou leren of een IT-opleiding zou volgen. Ik dacht dat dat onmogelijk was. Intussen heb ik al die onmogelijke dingen gedaan.’
Eigen YouTube-kanaal
In de IT heeft Roman bovendien een nieuwe passie gevonden. Een jaar geleden startte hij een YouTube-kanaal om anderen te helpen met IT-onderwerpen, beginnend met video’s voor medestudenten over het installeren van complexe software. Vandaag maakt hij educatieve content over onderwerpen als servers, firewalls, DNS en netwerkopstellingen, vaak met oude pc’s die hij doneert of hergebruikt voor demonstraties. ‘Het is voor mij niet alleen een manier om kennis te delen en mijn Engels te oefenen, maar het is ook een kans om mezelf verder te ontwikkelen en misschien later les te geven of te freelancen. Op deze manier kan ik me ook nuttig maken en iets betekenen voor anderen.’
Andere nieuwkomers zou Roman vooral aanraden om snel aan taal te beginnen en niet te wachten om zich te integreren. ‘Wie bereid is om te investeren in taal en kennis, maakt de grootste kans op een echte nieuwe start.’
Je kan de YouTube-video’s van Roman hier bekijken.
Tekst: Dirk Vandervelden
Foto: © TDW
Uit: uitgekamd mei 2026
