Gemeenschapskrant vzw 'de Rand'
‘Ik wist dat ik hier moest blijven’
01/10/25
Voor de jonge Zweedse Birgitta Malmport was Waterloo gewoon een naam uit de geschiedenisboeken of een lied van ABBA. Maar toen ze op 15-jarige leeftijd met haar ouders van Stockholm naar België verhuisde werd uitgerekend die plek haar nieuwe thuis.
Niet veel later ontmoette ze in een Brussels café een jongeman uit Wezembeek-Oppem. De vonk sloeg meteen over en inmiddels zijn ze 40 jaar getrouwd. Samen bouwden ze een leven op, met 2 kinderen en 3 kleinkinderen. Meer dan drie decennia noemt Birgitta, die de meeste mensen kennen als Gitta, Wezembeek-Oppem ondertussen haar thuis.
Internationale bubbel
De overgang naar België was een mix van avontuur en uitdaging. ‘Het was niet eenvoudig om mijn vrienden en jeugd achter te laten’, blikt ze terug. ‘Ik moest mijn weg vinden in een internationale bubbel van expats, waar vriendschappen vaak tijdelijk bleken. In tegenstelling tot de lokale kinderen heb je als nieuwkomer geen vrienden die je al heel je leven kent. Dat motiveerde me om blijvende connecties op te bouwen, zowel met Belgen als met internationale contacten.’ Voor Birgitta ligt de kracht van integratie in het onderwijs. ‘Door samenwerkingen tussen scholen, zoals sporttoernooien of culturele uitwisselingen, leren leerlingen elkaar kennen en worden barrières doorbroken’, legt ze uit. Ze pleit ook voor meer tweetalige scholen in België, zodat kinderen al op jonge leeftijd elkaars talen en culturen ontdekken.
Geduldig zijn
Dat ze geen van de landstalen sprak, was voor de jonge Zweedse geen probleem. ‘Op die leeftijd kan je elkaar wat gemakkelijker verstaan. Er is altijd wel iemand die Engels spreekt. En doordat ik een Franstalig lief had, leerde ik al snel Frans spreken.’ Nederlands leren bleek een grotere uitdaging. ‘Ik volgde meerdere cursussen, maar vaak schakelen mensen meteen over naar Frans of Engels zodra ze merken dat mijn Nederlands niet perfect is. Dat maakte het moeilijk om vol te houden. Mensen worden vaak ook ongeduldig als iemand Nederlands probeert te spreken. Dat geeft me een ongemakkelijk gevoel, waardoor ik overschakel naar een andere taal. Een ondersteunende en geduldige omgeving voor het leren van een taal zou enorm helpen, bijvoorbeeld via informele taalcafés , zoals Café Combinne, of borden in winkels die aangeven dat klanten welkom zijn om Nederlands te oefenen.’
Rechte rijen bomen
Hoewel België intussen haar thuis is geworden, koestert Birgitta nog steeds warme herinneringen aan de uitgestrekte natuur van Zweden. ‘De natuur is er zo puur en ongerept. De blauwe lucht daar is anders, helderder. De natuur is er spectaculair, maar vaak ook afgelegen. In België kan je binnen de 20 minuten in het centrum van Brussel zijn en toch ook snel een bos in lopen.’
Het nabijgelegen Zoniënwoud kan de natuurliefhebster bijvoorbeeld bekoren, al fronste ze toch een keer stevig de wenkbrauwen tijdens haar eerste bezoek aan de Brusselse groene long. ‘Het feit dat de bomen in rechte rijen zijn aangeplant, (voornamelijk in het Arboretum van Tervuren) vond ik zeer onnatuurlijk. Ik had dat nooit eerder gezien. In een bos horen bomen kriskras door elkaar te staan.’ (lacht)
Toch zou Birgitta niet meteen terug naar Zweden willen verhuizen. Vooral de intense winters hebben een blijvende indruk nagelaten. ‘De winters in Stockholm waren zowel prachtig als zwaar’, zegt ze. ‘De dagen zijn dan kort en donker. De zon komt pas op rond 9 uur en verdwijnt weer om 15 uur, waardoor het vaak voelt alsof je in een eeuwige schemering leeft. De maandenlange duisternis mis ik echt niet. Ze staat wel in groot contrast met de bijna eindeloos lange dagen in de zomer. Als je in de zomer naar een feest gaat, blijft het licht. Het is moeilijk om te slapen, maar ook uniek en bijzonder. De gigantische muggen moet je er wel bij nemen!’
Je thuis is waar je …
Birgitta voelt zich thuis in Wezembeek-Oppem. Toch herinnert ze zich hoe vreemd het was toen ze besefte dat ze even lang in België had gewoond als in haar geboorteland Zweden. Ze realiseerde zich dat België haar thuis zou worden toen haar kinderen geboren werden. ‘Ik wist dat ik hier moest blijven, zelfs als ik ooit alleen kom te staan. Voor mij is het gevoel van thuis zijn sterk verbonden met familie en vrienden. In een ideale wereld komen de verschillende bubbels van de gemeenschap samen. Dat heeft me gemotiveerd om samen met een buurvrouw vorig jaar voor het eerst een buurtfeest te organiseren in onze wijk. Er waren meer dan 10 nationaliteiten aanwezig. Het was fantastisch om te zien hoe eenvoudig mensen verbinding maken als je hen die kans geeft’, vertelt ze enthousiast. Eind mei volgde een tweede editie. ‘Het is echt niet moeilijk om dat te organiseren’, legt Birgitta uit. ‘We stoppen een uitnodigingsbriefje in drie talen bij de buren in de bus. Iedereen brengt iets mee om te eten en te drinken. Het geeft echt een grote boost aan de sfeer en het gemeenschapsgevoel in de wijk als iedereen elkaar wat beter kent.’
Lokale betrokkenheid
Birgitta zet zich ook op gemeentelijk vlak actief in voor een inclusieve gemeenschap. Via het burgerinitiatief Wezem’Move en de lijst Horizon die Wezem’Move oprichtte met andere politieke partijen werkt ze mee aan het bevorderen van dialoog en tweetaligheid. ‘We kunnen zo veel van elkaar leren’, zegt ze gepassioneerd. Haar persoonlijke ervaring als expat heeft haar inzichten gegeven die ze graag deelt: ‘Door samen te werken, creëren we een samenleving waarin iedereen zich thuis voelt.’ Haar persoonlijke engagement voor Horizon staat sinds de verkiezingen op een iets lager pitje. ‘Een aantal mensen uit het burgerinitiatief zijn verkozen geraakt in de gemeenteraad. Zij zoeken daar nu hun weg in’, legt Birgitta uit. ‘Ik wil hen de tijd en de ruimte geven om te bepalen welke richting ze uit willen. Ik wil niet de passagier zijn die constant opmerkingen geeft op wat de bestuurder doet.’
tekst: Dirk Vandervelden
foto: ©Tine De Wilde
uit: uitgekamd oktober 2025