submenu

Kathedraal in 3D - 12/05/2021

Yalman Maryanouche, uitbaatster van het naaiatelier op de Louis Marcelisstraat 37, en haar dochter Nazellie, vertellen ons over een kunstobject dat hen nauw aan het hart ligt.

‘Het is een afbeelding in reliëf van de oudste kathedraal van de wereld’, toont Yalman ons het kader dat in hun eetkamer hangt. ‘Het is de kathedraal van Etsjmiadzin, een stad die zich op zo’n 20 kilometer ten westen van de Armeense hoofdstad Jerevan bevindt.’  

Nazellie, de tweede dochter van Yalman in een rij van vijf, studeerde toerisme en licht ons de geschiedenis van de kathedraal enthousiast toe: ‘De legende over de bouw van de kathedraal dateert van rond 300 na Christus, van in de periode waarin koning Tiridates IV over Armenië regeerde. Gregorius, de secretaris van Tiridates, had zich tot het christendom bekeerd en weigerde om een bloemenkrans bij een godenbeeld neer te leggen. Als straf gooide Tiridates hem in een kerker. Toen later een groep maagden uit het Romeinse Rijk naar Armenië vluchtte om geloofsvervolging te ontkomen, wilde Tiridates zich een van hen als minnares toe-eigenen. De vrouw weigerde, waarop de hele groep werd doodgemarteld. Tiridates werd psychisch ziek, hij gedroeg zich als een everzwijn. Toen kreeg zijn zuster een openbaring: alleen Gregorius kon haar broer redden. Gregorius werd bevrijd uit de kerker waarin hij ondertussen al 14 jaar verbleef en genas de koning. Daarop bekeerde Tiridates zich en hij benoemde Gregorius tot eerste patriarch van Armenië. Gregorius bouwde op de plek waar nu de kathedraal staat de eerste apostolische kerk. Door de eeuwen heen werd de kathedraal vele malen verwoest en heropgebouwd, maar telkens werd de oorspronkelijke structuur bewaard alsook de geloofsrelikwieën.’ 

‘Onze familie heeft altijd een enorme kracht uit het geloof geput’, gaat Yalman verder. ‘Mijn grootmoeder werd gered door bekenden die haar tijdens de genocide verborgen hielden toen zij net zoals zoveel Armeniërs moest vluchten tijdens het regime van de Jonge Turken.’ (Die genocide, waarbij 1,5 miljoen Armeniërs werden vermoord, vond plaats tijdens en na de Eerste Wereldoorlog.) ‘Grootmoeder bleef in Istanbul wonen, maar mijn ouders kozen ervoor om in 1986 naar het veilige Europa te komen.’ 

‘In 2017 bezochten we met de familie Armenië’, gaat Nazallie verder. ‘Armenië is een wondermooi land met bijzondere landschappen en tal van culturele bezienswaardigheden. Er is veel oude kunst, zoals de fraaie rechtopstaande kruisstenen, de chatsjkars. We maakten ter plaatse een pelgrimstocht naar de kapel van Sint-Jan (Surp Hovanes). Die kapel staat op een hoge berg in de regio van Spitak. Mijn oudste zus, die last heeft van haar kniegewrichten, wou halfweg opgeven, maar mama zei haar: ‘Luister niet naar je lichaam, maar naar je geloof.’ Ze was eerder boven dan mijn moeder …’  

Tekst: Karla Stoefs 
Foto: © Tine De Wilde 
Uit: uitgekamd mei 2021